با معرفی پردازنده های جدید Core i۷ و Core i۵ سوکت LGA۱۱۵۶ اینتل، شرکت AMD فشارهای بیشتری را در بخش پردازنده های میان قیمت و اشرافی بازار از سوی اینتل احساس کرد. هرچند پردازنده های Phenom II از طراحی و معماری فوق العاده ای برخوردارند، اما تنها برتری آن ها به نسبت پردازند ه های نسل Nehalem اینتل قیمت مناسب آن هاست.

به هر حال تمام این ها پیش زمینه ای بود برای معرفی و پرداختن به پردازنده های ۳ و ۴ هسته ای جدیدی که در حرکتی غیرقابل پیش بینی بدون حافظه موقت L۳ و تحت لوای خاندان و نشان Athlon توسط AMD معرفی شد. موضوع این شماره بررسی پردازنده ای ۴ هسته ای از خانواده AthlonII X۴ است.

در واقع باید یادآور شد که پردازنده های جدید AMD خیلی هم جدید نیستند ! هرچند که این شرکت دو نام جدید برای هسته پردازنده های جدید با عناوین Propus برای پردازنده های چهارهسته ای و Rana برای پردازند ه های سه هسته ای معرفی کرده است.

اولین نمونه ارایه شده که مورد تست قرار گرفته بر مبنای هسته Propus و چهارهسته ای بود که با معماری ۴۵ نانومتری و تمام قابلیت های پردازنده های PhenomII تولید و عرضه شده است.

از آنجایی که هسته پردازشی Propus بر مبنای طراحی Deneb طراحی و تولید شده است تمامی پردازنده های سه و چهار هسته ای سری AthlonII قابلیت هماهنگی با سوکت AM۲+ و حافظه های DDR۲ را نیز در کنار قابلیت هماهنگی با سوکت AM۳ و حافظه های DDR۳ را دارند. در حقیقت این پردازنده ها یک امکان فوق العاده برای ارتقا سیستم های قدیمی تر بر مبنای سوکت AM۲ هستند، به خصوص اگر نیم نگاهی نیز به قیمت مناسب ۱۰۰ دلاری آن داشته باشیم.

هرچند این محصول ۱۰۰ دلاری، حرفه ای به حساب نمی آید، اما نکته نگران کننده در مورد این پردازنده ها محدودیت های چیپ آن هاست. اولین نکته منفی و پس رفتی که باید در خصوص این پردازنده ها به آن اشاره کرد نحوه چینش معماری حافظه موقت (Cache) آن هاست. تمامی پردازنده های سری AthlonII ، از جمله پردازنده های موجود در بازار دوهسته ای AthlonII X۲، فاقد حافظه موقت لایه سوم (L۳ Cache) هستند. این اتفاق یعنی اینکه پردازنده های چهارهسته ای AthlonII X۴ نیز برخلاف روش های پیشین AMD در استفاده از حافظه موقت لایه سوم اشتراکی فاقد این حافظه هستند. در حقیقت فقدان حافظه موقت لایه سوم (L۳ Cache) تفاوت اصلی پردازنده های خاندان PhenomII و AthlonII به حساب می آید، هرچند که تفاوت هایی در سرعت آن ها نیز منظور شده است.

از طرفی نیز باید در نظر گرفت که فقدان حافظه موقت لایه سوم به نوعی مزیت این پردازنده ها به نسبت پردازنده های PhenomII نیز محسوب می شود، زیرا ۶ مگابایت حافظه موقت لایه سوم پردازنده های PhenomII نیازمند قسمتی از توان پردازشی پردازنده نیز است. بنابراین نباید از این پردازنده ها انتظار توان اجرایی مانند پردازنده های PhenomII داشت، اما این فقدان حافظه موقت لایه سوم می تواند باعث افزایش کارایی و البته نسبت کارایی به قیمت پردازنده های AthlonII نیز شود.

● لیست پردازنده های جدید AMD، جشنواره ای از قیمت های مناسب!

تمامی پردازنده های امروزی دارای سه آیتم کلیدی هستند که باید توازن میان آن ها را با دقت بالایی بررسی کرد. این آیتم ها عبارتند از: تعداد هسته، ظرفیت حافظه کش و سرعت فرکانس. تناسب میان این عوامل در تکنولوژی ساخت، سرعت پردازش، میزان ولتاژ ورودی، ضریب فرکانس، محدودیت های حرارتی و الکتریکی و در نهایت قیمت تمام شده پردازنده موثر خواهد بود و به عبارتی نمایان خواهد شد.

کوچکتر شدن تکنولوژی ساخت پردازنده ها (برای مثال از ۶۵ نانومتری به ۴۵ نانومتری) به سازندگان اجازه می دهد تا برخی از این پارامترها را بهینه سازی کنند. اصولا ترانزیستورهای کوچک تر و کارآمدتر قابلیت انجام عملیات در سرعت های بالاتر را فراهم می کنند. البته ممکن است با افزایش تعداد هسته ها یا استفاده از حافظه های موقت کش بزرگ تر قدرت پردازنده را افزایش دهند. در آخر نیز ممکن است با این تغییر سازندگان، پردازنده ها را بدون تغییر خاصی تولید کنند و فقط با استفاده از مزیت تکنولوژی های کوچکتر توان مصرفی (مصرف انرژی) آن ها را کاهش دهند.

از آنجایی که AMD ظرفیت های تولیدی اینتل را در اختیار ندارد، ناچار است تا تمام تمرکز خود را روی ارتقا خروجی (محصولات تولید شده) خود قرار دهد. نتیجه این موضوع این می شود که AMD ناچار به استفاده از یک مدل طراحی و معماری ثابت برای تمامی پردازنده های خود می شود و فقط با اعمال تغییراتی آن ها را برای مصارف گوناگون و در قیمت های متفاوتی اصلاح و روانه بازار می کند. مطلب به همین سادگی است! یعنی یک تکنولوژی ساخت ثابت شاید تمام بازار را نتواند به تنهایی پوشش دهد، اما می تواند تمام نیازهای مخاطبان را با کمی تغییر پاسخ دهد.

البته باید توجه داشت که در بسیاری از موارد اینتل نیز از چنین حربه ای برای کاهش هزینه های تولید خود سود می برد. تمامی پردازنده های ۴۵ نانومتری Core۲ از لحاظ فنی بر طراحی دوهسته ای Wolfdale استوار هستند و از آن ها برای تولید تجاری پردازنده های ۴ هسته ای بر مبنای طراحی Wolfdale استفاده می شود. پردازنده های Core ۲ Quad و Core ۲ Extreme اینتل در واقع از طریق ایجاد تفاوت در میزان حافظه کش میان پردازنده های خود تفاوت اعمال می کند.

● مروری بر طراحی پردازند ه های AMD:

شرکت AMD به شکل خصمانه ای علاقه مند به تولید محصولات متفاوت بر مبنای معماری ۴۵ نانومتری و چهارهسته ای Deneb است. این شرکت به طور عمیق تری سعی در ایجاد تغییرات اساسی و بنیادین در تولید محصولات خود دارد، که نتیجه این کار باعث تولد محصولات جدیدی می شود که همگی از یک رگ و ریشه هستند. در زیر می توانید چندین پردازنده متفاوت AMD را ببینید که هر کدام برای تولید دسته ای خاص از پردازنده ها به کار می روند:

▪ طراحی Deneb: برای تولید پردازنده های ۴ هسته ای، با ۴ یا ۶ مگابایت حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس ۴/۲ تا ۴/۳ گیگاهرتز.

▪ طراحی Heka: برای تولید پردازنده های ۳ هسته ای، با ۶ مگابایت حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس ۴/۲ تا ۰/۳ گیگاهرتز.

▪ طراحی Callisto: برای تولید پردازنده های ۲ هسته ای، با ۶ مگابایت حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس ۰/۳ تا ۱/۳ گیگاهرتز.

▪ طراحی Propus: برای تولید پردازنده های ۴ هسته ای، بدون حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس بالاتر از ۶/۲ گیگاهرتز.

▪ طراحی Rana: برای تولید پردازنده های ۳ هسته ای، بدون حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس بالاتر از ۷/۲ گیگاهرتز.

▪ طراحی Regor: برای تولید پردازنده های ۲ هسته ای، بدون حافظه موقت کش لایه سوم و فرکانس ۸/۲ تا ۰/۳ گیگاهرتز.

ـ نکته!

دوستان AMD طبق آخرین اخبار اعلام کرده اند که پردازنده های جدید Athlon II X۴ با هر دو نوع معماری هسته Propus و Deneb تولید و توزیع خواهند شد. نوع اول فاقد هرگونه حافظه موقت کش لایه سوم پیش فرض خواهد بود و مدل دوم به همراه ۶ مگابایت حافظه موقت کش لایه سوم غیرفعال شده تولید خواهد شد. این موضوع به این معناست که بعدها شاید بتوان با اعمال تغییرات فوق تخصصی این حافظه موقت را نیز فعال کرد!

● AMD Athlon II X۴ ۶۲۰

پردازنده های چهارهسته ای Athlon II X۴ اولین پردازنده های بدون حافظه موقت کش لایه سوم خاندان چهارهسته ای های AMD هستند، که انتظار می رود موفقیت خوبی را در بازار محصولات ارزان قیمت به دست آورند. این مدل ها نه تنها ارزان ترین چهارهسته ای های معرفی شده در بازار با قیمتی حدود ۱۰۰ دلار تا به امروز به شمار می روند، بلکه پتانسیل بالایی برای تبدیل شدن به یک قابلیت و انتخاب فوق العاده برای ارتقای سیستم های بر مبنای پردازنده های AMD دارند.

از آنجایی که این پردازنده ها با معماری ۴۵ نانومتری AMD طراحی و تولید می شوند، پردازنده های بر مبنای هسته Propus این قابلیت را دارند که روی مادربردهای جدید سوکت AM۳ نصب شوند و به همراه حافظه های نسل DDR۳ کار کنند. این پردازنده ها همچنین قابلیت نصب روی تمامی مادربردهای قدیمی تر سوکت AM۲+ را که نرم افزار BIOS آن ها ارتقا داده شده باشد نیز دارند و می توانند روی بسیاری از این مادربردها بدون تغییر و ارتقا BIOS نصب شوند و کار کنند.

در میان این پردازنده ها Athlon II X۴ ۶۲۰ از مناسب ترین گزینه های معرفی شده به شمار می رود که سرعت هسته آن ۶/۲ گیگاهرتز و توان مصرفی آن در حدود ۹۵ وات است. AMD به زودی توزیع محصول ۸/۲ گیگاهرتزی ۶۳۰ را نیز آغاز خواهد کرد که انتظار می رود در سه ماهه آخر سال جاری میلادی در بازارهای جهانی توزیع شود. همین داستان برای پردازنده های سه هسته ای Athlon II X۳ نیز تکرار می شود که البته این پردازنده ها طبق برنامه قرار است با سرعت پیش فرض هسته بالاتری تولید شوند. مدل ۷/۲ گیگاهرتزی با شماره مدل ۴۲۵ و مدل ۹/۲ گیگاهرتزی با شماره مدل ۴۳۵ است که مدل سریع تر طبق برنامه در سه ماهه آخر سال جاری میلادی در بازار توزیع خواهد شد.

نکته جالب شباهت های رفتار و نتایج به دست آمده از پردازنده چهارهسته ای Athlon II با پردازنده های مشابه Phenom II است.