نیمه های شب۳۰ ژانویه ۲۰۰۷ ( ۱۱ بهمن ۸۵ ) ، ویلیام هنری گیتس سوم (بیل گیتس) رسماً مایکروسافت ویندوز ویستا را به صورت عمومی به همه جهانیان معرفی کرد.

پروژه ای که نزدیک ۵ سال طول کشید، سرانجام به مرحله انتشار رسمی رسید. مایکروسافت در تاریخ ۲۲ جولای ۲۰۰۵ ، نام پروژه Longhorn را به Vista تغییر داد و انتشار آن را برای شرکت های تجاری به نوامبر ۲۰۰۶ و برای کاربران خانگی به ژانویه ۲۰۰۷ موکول کرد، که البته این بار در عمل به وعده خود متعهد بود!

قبلاً در شماره ۱۸ ماهنامه ( آذر ۸۴ )،نگاه کوتاهی به نسخه Beta۱ ویستا داشتیم اما در این مقاله سعی داریم ، تغییرات اساسی نسخه نهایی این ویندوز را بررسی کنیم. ابداً انتظار نداشته باشید که در این چند صفحه بتوانیم به تمامی قابلیت های ویستا اشاره و شما را با تمامی زوایای پنهان آن آشنا کنیم، بلکه سعی می کنیم تا با گوشه ای از تغییرات ویستا و خصوصیات جدید آن آشنا شویم!

در این مقاله سعی می کنیم به موضوعات زیر بپردازیم :

ـ چرا نام ویندوز ویستا ، "ویستا" شد؟

ـ منظور از عبارت: "Connected, Clear, Confident" چیست؟

ـ خصوصیات جدید ویستا

ـ حداقل نیازهای سخت افزاری برای اجرای ویستا

ـ نگارش های مختلف ویستا!

ـ آفیس ۲۰۰۷ و ویندوز ویستا!

ـ کدام نگارش ویستا، مناسب شماست؟

ـ مهاجرت به سوی ویستا!

● چرا نام ویندوز ویستا ، "ویستا" شد؟

نام قدیمی Longhorn، (شاخ دراز) نشان دهنده اهداف مایکروسافت برای ویندوز نسل آینده خود نبود و تیم مایکروسافت بیش از تمامی نام های پیشنهاد شده ،نام "ویستا" را پسندید. ویستا به معنی چشم انداز می باشد و شاید منظور چشم انداز مایکروسافت به اهداف دراز مدت و مهمی باشد که برای این نسل از ویندوز در نظر داشتند!

▪ منظور از عبارت: "Clear. Confident. Connected" چیست؟

از این جمله معانی متفاوتی برداشت می شود! بعضی ها می گویند این جمله ویژگی های ویندوز ویستا را در بر دارد و قابلیت های عمومی آن را بازگو می کند! بعضی دیگر اظهار دارند که مایکروسافت به سیستم عاملی اشاره می کند که توسط آن می توانید به صورت شفاف و در عین حال با امنیت ، به همه جا متصل باشید! در هر حال این، یک جمله ایهام دار است و هرکس بنا به سلیقه و عقیده خود معنای متفاوتی از آن برداشت می کند!

● خصوصیات جدید ویستا

۱) امنیت

یکی از مهمترین دلایلی که مایکروسافت را مجبور کرد به ایجاد یک سیستم عامل جدید بیندیشد، امنیت کم ویندوز ایکس پی قبل از سرویس پک ۲ بود. ویستا به واقع امن ترین ویندوز مایکروسافت از ابتدا تاکنون است. بخش های امنیتی ویندوز ویستا عبارتند از:

ـ Windows Firewall

ـ Windows Defender

ـ Security Center

۲) تغییر لوگوی ویندوز و آیکون ها

اولین تغییر مهم در ظاهر ویندوز ویستا، تغییر شکل لوگو و فونت اصلی ویندوز می باشد. تمامی آیکون ها تغییر شکل یافته اند و سه بعدی به نظر می رسند. فونت اصلی ویندوز از Tahoma به Segoe UI تغییر پیدا کرده است. از زبان فارسی به صورت کامل پشتیبانی می شود ولی هنوز مایکروسافت نتوانسته است یا نخواسته است که زبان ویندوز ویستا و منوهای و راهنمای آن را به صورت فارسی درآورد اما مشکل صفحه کلید فارسی هنوز هم به چشم می خورد.

۳) تغییرات ظاهری محیط ویندوز

محیط ظاهری ویندوز ویستا هم تغییراتی به شکل زیر پیدا کرده است:

▪ لوگوی Start Menu و نحوه نمایش برنامه ها تغییر پیدا کرده است.

▪ رابط کاربری Aero و پنجره های شیشه ای (در صورتی که کارت گرافیک از آن پشتیبانی کند) مهمترین تغییر خواهند بود.

▪ Menu Bar و Standard Buttons به صورت پیش فرض دیگر وجود ندارند و فقط ۲ دکمه Back و Forward را مشاهده می کنید.

▪ در قسمت Quick Lunch ، گزینه جدیدی به نام Flip۳D اضافه و جایگزین Alt+Tab شده است.

▪ در قسمت سمت راست Address Bar ، نوار ابزار جدیدی به نام Search Bar (نوار جست و جو) اضافه شده است.

▪ اضافه شدن Windows Side Bar و Gadget ها

▪ نوار وضعیت(Status Bar) به صورت جذاب تری وضعیت محیط را به شما نشان می دهد.

▪ در ویندوز ویستا به صورت پیش فرض دکمه Go حذف شده است.

۴) تغییر نام اکثر برنامه ها

اکثر برنامه های کاربردی موجود در ویندوز نام خود را تغییر داده اند:

▪ بیشتر برنامه ها با نام Windows شروع می شوند و دیگر کلمه My وجود ندارند.

ـ Windows Mail

ـ Windows Internet Explorer

ـ Windows Media Center

ـ Windows Photo Gallery

ـ Windows DVD Maker

ـ Windows Live Messenger

ـ Windows Defender

ـ Welcome Center

ـ Windows Meeting Space

ـ Computer

ـ Documents

ـ Pictures

ـ Music

▪ کلمه Start از منوی استارت حذف شده است و فقط لوگوی ویندوز مشاهده می شود. بر خلاف منوی استارت ویندوز XP که برای باز کردن برنامه ها، پوشه به پوشه به سمت راست هدایت می شدید، در استارت منو ویندوز ویستا، تمامی برنامه ها پوشه به پوشه در ستون سمت چپ نمایش داده خواهند شد.

۵) Windows Sidebar و محتویات آن (Gadget)

یکی از مهمانان تازه وارد ویستا ، بخش Windows Side Bar می باشد، که به صورت یک نوار کناری سمت راست ویندوز قرار می گیرید. این نوار کناری شامل برنامه های کاربردی و فیدهای RSS می باشد که شما بیشتر از آنها استفاده می کنید.

شما می توانید توسط این نوار و هنگام اتصال به اینترنت از وضعیت آب و هوا، ساعات مختلف کشورهای جهان، خبرهای تازه و ... اطلاع حاصل کنید. نوار کناری به صورت سفارشی و مطابق سلیقه کاربر تنظیم می شود.

۶) نماهای زنده و چرخش سه بعدی (Windows Flip ۳D)

همانند آفیس ۲۰۰۷، ویستا هم قابلیت پشتیبانی از تصاویر و تغییرات را به صورت زنده دارد. در ضمن اگر کاربر موس را بر روی برنامه های فعال در نوار وظیفه (Task Bar) را قرار دهد تصویری به صورت زنده از پنجره برنامه مذکور را خواهد دید، همچنین اگر بر روی گزینه Flip۳D واقع در قسمت QuickLunch کلیک کند، تمامی پنجره های باز به صورت سه بعدی و مایل پشت سر هم قرار می گیرند تا کاربر بتواند، به راحتی بین آن ها سوییچ کند.

۷) فراداده ها (Meta Data)

ویندوز ویستا به صورت توکار قابلیت نمایش اطلاعات جانبی مربوط به انواع فایل ها را در خود دارد، این اطلاعات در مورد یک فایل MP۳ عبارتند از نام خواننده ، نام آلبوم ، سال انتشار آلبوم ، سبک موسیقی ، کیفیت فایل MP۳ و ...

۸) رابط کاربری Aero (پنجره های شیشه ای)

آئرو از همان ابتدا، هنگام نصب ویستا خود را در محیط Windows Preinstall Environment به شما نشان می دهد. Aero مخفف ۴ کلمه Authentic, Energetic, Reflective, Open می باشد. به نوعی Aero است که مایه مباهات ویستا به سایر سیستم عامل های قبل از خودش می باشد. برای اجرا شدن این قابلیت حداقل کارت گرافیکی سیستم باید حداقل ۱۲۸ مگابایت حافظه و چیپ آن Geforce FX ۵۹۰۰ یا ATI Radeon ۹۸۰۰ Proباشد.

و ویژگی مهم آئرو هم، همان پنحره های شیشه ای می باشند که به کاربر این امکان را می دهند که پنجره ها و پوشه ها را به صورت پشت سرهم، همانند این که از پشت پنجره اجسام را می بینید، آنها را مشاهده کند.

Aero به ۴ نوع تقسیم بندی می شود:

Aero Glass

Aero Express

To Go (Luna,Windows XP)

Classic (Windows ۲۰۰۰)

۹) ویندوز اینترنت اکسپلورر ۷ و ویندوز میدیا پلیر ۱۱

ویندوز اینترنت اکسپلورر نسخه ۷ و ویندوز میدیا پلیر ۱۱ هم نگارش های جدیدی هستند که به صورت پیش فرض بر روی ویندوز ویستا نصب شده اند. احتمالاً می دانید که امکان نصب آنها فقط بر روی ویندوز XP سرویس پک ۲ میسر می باشد و برای نصب آنها باید ویندوز معتبر داشته باشید. نحوه معتبر سازی ویندوز XP هم توسط WPA Killer در بخش پروفسور ویندوز ماهنامه شماره ۲۸ ( دی ۸۵ ) به تفضیل توضیح داده شده بود.

۱۰) محیط نصب ویستا (Windows PE)

این محیط جدید که به Windows Preinstall Environment شهرت دارد، جایگزین محیط قدیمی تحت داس ویندوزXP شده است و حاوی دستورات بسیار ساده تری نسبت به محیط قدیمی خود می باشد که نصب ویندوز ویستا را به صورت ساده تری انجام می دهد. این محیط گرافیکی، در واقع مقدمه شروع کار رابط Aero ویستا می باشد و شامل پروسه نصب ویندوز ویستا به صورت خودکار می باشد.

▪ حداقل نیازهای سخت افزاری برای اجرای ویندوز ویستا

به طور کلی سخت افزارها برای ویندوز ویستا به ۲ گروه:

Vista Capable و Vista Premium Ready تقسیم بندی می شوند. گروه اول، سخت افزارهایی هستند که فقط ویندوز ویستا را می توانید بر روی آنها نصب کنید و انتظار معجزه هم نداشته باشید. گروه دوم سخت افزارهای جدیدتری هستند که برای ویندوز ویستا عرضه شده اند.